%عکس - بتن ریزی در هوای سرد و نکات مهم آن

بتن ریزی در هوای سرد و نکات مهم آن

ساخت و ساز در هوای سرد  یکی از سخت‌ترین کارهایی است که پیمانکاران ساختمانی با آن مواجه می‌شوند .ممکن است برخی پیمانکاران پروژه را تعطیل کنند و  برخی دیگر با توجه به زمان ساخت پروژه و محدودیت کاری ترجیح می‌دهند که پروژه ادامه یابد و در زمان مقرر به پایان برسد. اما ادامه ی ساخت و ساز در سرما شرایطی دارد که پیمانکاران می بایست آن را رعایت کنند.

ابتدا باید تعریف مشخصی از هوای سرد برای ساخت و ساز ارائه داد. طبق تعريف آيين نامه بتن ايران، هوای سرد در حالی حاصل می گردد که در سه روز متوالی  شرايط زير برقرار باشد:

  •  دمای متوسط هوا در شبانه رو ز کمتر از 5+ باشد ( دمای متوسط روزانه، ميانگين حداکثر و حداقل دمای هوا در شبانه روز است )
  •  دمای هوا برای بيش از نصف شبانه روز از 10 درجه سانتی گراد بيشتر نباشد.

در تعريف قبلی (آیین نامه ی بتن ایران) هوای سرد و قتی حاصل می گشت که دمای هوا در هنگام بتن ريزی کمتر از 2 درجه سانتی گراد  بوده و يا زمين کارگاه در هنگام بتن ريزی يخ زده باشد. بهتر است حتی الامکان تعريف قديمی نيز در نظر گرفته شود.

ساخت و ساز در هوای سرد همانند هر زمان دیگری به آب نیاز دارد و اگرچه می‌توان با استفاده از روان کننده حجم آب مصرفی را کاهش داد، اما باز همین مقدار نیز مستعد یخ زدن است. این یخ زدگی و لیز شدن سطح سازه بتنی بسیار خطرناک است .

دمای هوای سرد باعث می‌شود که بتن سریع‌تر یخ بزند و سرعت هیدراتاسیون آن افت کند. افت سرعت هیدراتاسیون به این معنی است که بتن دیرتر سفت می شود و این موضوع باعث می‌شود که یخ زدن بتن محتمل تر شود. از طرف دیگر وجود جریان هوا و سرعت بالای آن باعث می‌شود که اجرای سازه بتنی با مشکلاتی همراه باشد.

%عکس - بتن ریزی در هوای سرد و نکات مهم آن

برخی از قسمت‌های ساختمان به شدت تحت تأثیر سرما قرار دارند و باید شرایط لازم برای آنها فراهم شود. این بخش‌ها عبارت‌اند از:

پروژه‌های مرتفع: بتن ریزی در ارتفاع کار بسیار سختی است و به تجهیزات ویژه مانند بالابر و پمپاژ نیاز دارد، حال اگر این پروژه در هوای سرد انجام شود با مشکلات بسیاری همراه خواهد بود.

فونداسیون: فونداسیون یکی از اصلی‌ترین قسمت‌های یک سازه به شمار می‌رود که حجم بالایی بتن مصرف کرده و در معرض انجماد شدید قرار دارد.

ستون‌ها و پل‌های ساختمانی: این دو بخش از یک سازه بتنی وزن زیادی تحمل می‌کند و استحکام اسکلت سازه به این دو قسمت بستگی دارد. با توجه به اینکه بتن ریزی ستون‌ها و پل‌های ساختمانی با سرعت کم و به کمک نیروی انسانی اجرا می‌شود، هوای سرد و شدت باد می‌تواند ساخت و ساز آنها را به شدت مشکل ساز کند.

تأمین امکانات رفاهی کارگران: کارگران بخش اصلی اجرای یک سازه به شمار می‌روند و وجود آن ها برای اجرای مناسب یک پروژه ضروری است. اما آن چه که اهمیت دارد این است که ساخت و ساز در هوای سرد می‌تواند زندگی آنها را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. از یک سرماخوردگی ساده گرفته تا لیز خوردن و سقوط از ارتفاع همگی می‌توانند عامل تهدید برای سلامتی کارکنان باشند.

نکات مهم اجرای بتن ریزی در هوای سرد

  • بتن ریزی  در ساعت هایی از روز که هوا گرم تر است انجام شود.
  • قالب و ميلگردها نبايد يخ زده باشد و از ريختن بتن بر روی زمين يخ زده بايد خودداری شود.
  • حداقل دمای بتن در هنگام ريختن و عمل آوری 10 درجه سانتی گراد باشد.
  • عمل آوري تا رسيدن به 70 درصد مقاومت مشخصه بتن ادامه يابد.
  • دمای ساخت ، بالاتر از دمای بتن ريزی توسط پیمانکار اسکلت بتنی باشد. اين مقدار طبق دستورالعمل بايد محاسبه شود.
  • اسلامپ بتن تا حد امکان، کمتر اختيار شود .
  • حمل و ريختن بتن بايد حتی الامکان در اسرع وقت انجام شود و در طول حمل از افت شديد دما جلوگيری گردد.
  • نبايد پس از خاتمه عمل آوری اجازه داد تا بتن سريعا سرد شود و شوک حرارتی به آن وارد گردد.
  • نبايد برای شروع عمل آوری، دمای بتن سريع بالا رود و شوک حرارتی به آن وارد گردد.
  • استفاده از سيمان هايی که با سرعت واکنش بيشتر توصيه می شود .
  • مصرف مواد افزودنی زود گير کننده در اجرای فنداسیون سوله و اسکلت بتنی اختياری بوده و در شرايطی که بخواهيم طول مدت عمل آوری را کم نموده و احتمال خسارت را بشدت پائين آوريم ، می توانيم از اين مواد استفاده نماييم به شرطی که اين مواد استاندارد بوده و برای دوام بتن و ميلگرد ضرری نداشته باشد.
  • مصرف مواد افزودنی حباب زا معمولا در اين بتن ها توصيه می شود. اين مواد معمو طول مدت محافظت از بتن را برای جلوگيری از وارد شدن خسارت در اثر يخبندان کاهش می دهند و برای شرايط بهره برداری در محيط  سرد و يخبندان مناسب است.
  • با انداختن نايلون يا برزنت بر روی سنگدانه ها به ويژه در هنگام شب و بارندگی از خيس شدن آن ها جلوگيری گردد. اگر می توان لحاف پشم شيشه تهيه نمود که رويه آن ضد نفوذ آب باشد، بهتر است .
  • در صورتی که بنا به هر دليلی بخش های فوقانی توده سنگدانه يخ زده باشد ، لازم است لايه رويی کنار زده شود.
  •  با گرم کردن آب و رسيدن به دمای مورد نظر معمولا می توان دمای مطلوب بتن را بدست آورد. مشروط بر اينکه سنگدانه يخ زده مصرف نگردد. البته باید دقت داشت که تا حدی می توان آب را گرم کرد و بیش از آن مقدار توصیه نمی شود.